«Χτίστε ή παραδοθείτε». Με αυτόν τον τίτλο ο Arthur Mensch, επικεφαλής της γαλλικής Mistral, έγραψε μια ανάρτηση που κυκλοφόρησε πολύ στην ευρωπαϊκή τεχνολογική σκηνή. Προειδοποιεί ότι αν η Ευρώπη εγκαταλείψει τα πιο προηγμένα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης, θα της κοστίσει «ό,τι έχει απομείνει από τη θέση της στον κόσμο», όπως μεταδίδει το POLITICO.
Η αφορμή ήταν ένα προηγούμενο δημοσίευμα του POLITICO. Σύμφωνα με αυτό, ηγετικά στελέχη, ανάμεσά τους η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και γνωστοί ιδρυτές εταιρειών, πιστεύουν ότι η Ευρώπη πρέπει να πάψει να κυνηγά τους Αμερικανούς στα πιο προηγμένα μοντέλα και να στραφεί στις εφαρμογές. Η φον ντερ Λάιεν είχε πει τον Σεπτέμβριο, στην ομιλία για την κατάσταση της Ένωσης, ότι οι Ευρωπαίοι δεν χρειάζεται να αναπτύξουν οι ίδιοι την τεχνολογία αιχμής για να αποκομίσουν το μεγαλύτερο όφελος από αυτήν.
Ο Max Junestrand, επικεφαλής της σουηδικής πλατφόρμας νομικών υπηρεσιών Legora, άναψε τη συζήτηση. Τη φιλοδοξία για ένα ανταγωνιστικό εργαστήριο αιχμής την ονόμασε «πολύ ευσεβή πόθο». Κατά τη γνώμη του, δημόσιος και ιδιωτικός τομέας πρέπει να σκεφτούν πώς θα αξιοποιήσουν την τεχνολογία και όχι πώς θα προλάβουν τους άλλους.
Το επιχείρημα του εμπορικού ελλείμματος
Οι αντίπαλοι αυτής της άποψης μιλούν με όρους που καταλαβαίνουν οι Βρυξέλλες: εξάρτηση και εμπορικό έλλειμμα. Ο Mensch είπε σε εκπομπή του European Technology Network ότι αν η Ευρώπη χτίζει μόνο εφαρμογές πάνω σε ξένα μοντέλα, θα μείνει με τα «αποφάγια» και με ένα «μεγάλο πρόβλημα εμπορικού ισοζυγίου». Εκπρόσωπος της Mistral, που αποτιμήθηκε πρόσφατα πάνω από 21 δισ. ευρώ, χαρακτήρισε την παραίτηση «στρατηγικό λάθος».
Ο Jarek Kutylowski, επικεφαλής της γερμανικής DeepL, που ειδικεύεται στη μετάφραση με AI, είπε στο POLITICO: «Χρειαζόμαστε δικά μας μοντέλα και ολόκληρη την αλυσίδα αξίας της AI». Έφερε ως παράδειγμα τη δημιουργία λογισμικού, όπου ένα μέρος των δαπανών των εταιρειών πηγαίνει πλέον σε μοντέλα AI αντί για μισθούς μηχανικών. Αν τα μοντέλα δεν είναι ευρωπαϊκά, υποστηρίζει, αυτό το μέρος της αξίας φεύγει προς τις ΗΠΑ.
Το πρόβλημα της υπολογιστικής ισχύος
Η Ευρώπη υστερεί έναντι των ΗΠΑ και της Κίνας στα πιο σύνθετα μοντέλα, που έχουν γίνει και ζήτημα ασφάλειας, επειδή μπορούν να εκμεταλλεύονται ευπάθειες λογισμικού. Για να τα φτάσει, θα πρέπει να βρει χρήματα για την τεράστια υπολογιστική ισχύ που χρειάζεται η εκπαίδευση και η λειτουργία τους.
Κάποιες κινήσεις υπάρχουν ήδη. Στα τέλη Ιουλίου η Κομισιόν έδωσε το σήμα για την κατασκευή 7 κόμβων υπολογιστικής ισχύος για AI, επένδυση 30 δισ. ευρώ. Η ιταλική Domyn επικεφαλής κοινοπραξίας που εκπαιδεύει ήδη ένα προηγμένο μοντέλο, το οποίο θα είναι διαθέσιμο σε όλη την Ευρώπη και σε όλες τις γλώσσες της ΕΕ.
