Εκατοντάδες νέες εταιρείες νοικιάζουν σήμερα υπολογιστική ισχύ για τεχνητή νοημοσύνη. Σε λίγα χρόνια ίσως έχουν απομείνει επτά με δέκα. Αυτή την εκτίμηση έδωσαν δύο στελέχη από τον χώρο των data centers στο The Information. Δεν είναι οι μόνοι που περιμένουν ότι πολλές από αυτές θα κλείσουν ή θα εξαγοραστούν.
Οι εταιρείες αυτές λέγονται «neoclouds». Είναι νεότεροι πάροχοι cloud που αγοράζουν μεγάλες ποσότητες GPU, τους επεξεργαστές στους οποίους εκπαιδεύονται και τρέχουν τα μοντέλα AI, και τις νοικιάζουν σε όποιον τις χρειάζεται. Ανταγωνίζονται έτσι τους λεγόμενους hyperscalers, δηλαδή τους γίγαντες του cloud όπως η Amazon, η Microsoft και η Google.
Μια εβδομάδα που τρόμαξε τους επενδυτές
Οι προβλέψεις ήρθαν μετά από μια δύσκολη εβδομάδα για τον κλάδο. Η αυστραλιανή Firmus απέσυρε ξαφνικά την εισαγωγή της στο χρηματιστήριο. Οι μετοχές της CoreWeave, του μεγαλύτερου ονόματος στον χώρο, και των μικρότερων ανταγωνιστών της έπεσαν περίπου 20%. Σύμφωνα με το Bloomberg, η CoreWeave έχασε το ένα τέταρτο της χρηματιστηριακής της αξίας. Ένας δείκτης που μετρά τον κίνδυνο να μην αποπληρώσει τα χρέη της έφτασε σε επίπεδο ρεκόρ.
«Σίγουρα θα δούμε συγχωνεύσεις», δήλωσε ο David Driggers, CEO της Cirrascale, που ανήκει επίσης στα neoclouds. Περιμένει ότι μεγάλοι διαχειριστές κεφαλαίων, μαζί με εταιρείες τηλεπικοινωνιών και οπτικών ινών, θα αγοράζουν «ένα neocloud εδώ, ένα neocloud εκεί».
Η βρετανική Nscale δείχνει πόσο εύθραυστη έχει γίνει η κατάσταση. Όπως έγραψε η Telegraph, η Microsoft αποχώρησε από το data center της Nscale στο Λάφτον, όπου σχεδίαζε να μισθώσει 23.000 chips της Nvidia. Οι πάροχοι ενέργειας δεν περιμένουν να φτάσει ρεύμα στην τοποθεσία πριν από τη δεκαετία του 2030. Η Nscale λέει ότι η σχέση της με τη Microsoft παραμένει «ισχυρή και μακροπρόθεσμη». Ωστόσο, πηγές του Bloomberg αναφέρουν ότι επενδυτές πιέζουν να μειωθεί η αποτίμηση-στόχος της εταιρείας από περίπου 30 δισ. δολάρια σε 16 έως 19 δισ.
Γιατί η Nvidia στηρίζει τους μικρούς πελάτες της
Για τη Nvidia το θέμα είναι σοβαρό. Οι μεγαλύτεροι πελάτες της αναπτύσσουν δικά τους chips, οπότε οι πωλήσεις της στηρίζονται όλο και περισσότερο σε όσους δεν είναι hyperscalers. Αυτή η κατηγορία πελατών, όπου ανήκουν και τα neoclouds, της απέφερε 40 δισ. δολάρια στο τρίμηνο του Ιουλίου. Το ποσό αντιστοιχεί στο 45% των εσόδων της από data centers και είναι υπερδιπλάσιο από έναν χρόνο πριν.
Δεν έχει κάθε πτώχευση το ίδιο βάρος, σημειώνει το The Information. Η CoreWeave κυρίως μισθώνει τα κέντρα δεδομένων της, άρα αυτά θα έβρισκαν πιο εύκολα νέο ενοικιαστή. Οι Nebius, IREN και Nscale χτίζουν δικές τους εγκαταστάσεις. Αν αυτές βρεθούν σε οικονομικό πρόβλημα, μπορεί να σταματήσει η ίδια η κατασκευή, και μαζί της οι παραγγελίες προς τη Nvidia.
Γι’ αυτό η Nvidia στηρίζει ενεργά τον κλάδο. Επενδύει σε μετοχές, εξασφαλίζει σε συνεργάτες ποσότητες chips, δίνει εγγυήσεις για δάνεια και τους φέρνει πελάτες. Μια ομάδα με επικεφαλής τον Nico Caprez, γαμπρό του CEO Jensen Huang, βοηθά πλέον τα neoclouds να βρουν τοποθεσίες όπου υπάρχει διαθέσιμο ρεύμα. Σύμφωνα με ένα στέλεχος, η Nvidia άλλαξε και τους όρους των εγγυήσεων. Τα μεγαλύτερα neoclouds απέρριψαν την πρώτη της πρόταση, που ζητούσε μερίδιο από τα μελλοντικά τους έσοδα. Η νέα προσφορά έχει μικρότερη διάρκεια και ζητά μικρότερο ποσοστό.
Η CoreWeave ρίχνει την ευθύνη στους μικρότερους
Οι αναλυτές είναι επιφυλακτικοί. Η Gartner προβλέπει ότι το 80% των ανεξάρτητων neoclouds θα πάψει να λειτουργεί αυτόνομα έως το 2030. Η Bernstein εκτιμά, κατά το Bloomberg, ότι μόνο το 35% της χωρητικότητας data centers που έχει ανακοινωθεί στη Βόρεια Αμερική θα χτιστεί τελικά.
Κριτική ακούγεται και μέσα από τον κλάδο. Ο CEO της CoreWeave, Michael Intrator, κατηγόρησε σε εσωτερικό σημείωμα τις Firmus, Lambda και Nscale για την αναταραχή. Έγραψε ότι προσπαθούν «να αντλήσουν τεράστια κεφάλαια χωρίς την εκτέλεση, τα έσοδα, την κλίμακα ή το λογισμικό» που προσφέρει η δική του εταιρεία.
Ακόμη κι αν χτιστούν όλα τα έργα, υπάρχει και άλλος κίνδυνος: να υπάρξει περισσότερη υπολογιστική ισχύς από όση ζητά η αγορά. Ένα στέλεχος neocloud το θεωρεί δεδομένο. Ο Satya Nadella της Microsoft είχε πει κάτι παρόμοιο σε podcast τον Φεβρουάριο του 2025. Περίμενε υπερπροσφορά από το 2027 και προειδοποίησε ότι ο κλάδος κοιτάζει την προσφορά αντί για την πραγματική ζήτηση. «Το μόνο που θα συμβεί με όλα αυτά τα data centers είναι ότι οι τιμές θα πέσουν», είχε πει. Την ίδια περίοδο η Microsoft ακύρωσε ή ανέβαλε έργα στη Βρετανία και σε αμερικανικές πολιτείες, όπως το Οχάιο. Παραμένει πάντως κρίσιμος πελάτης της Nscale: σύμφωνα με την Telegraph, της αντιστοιχεί πάνω από το 40% των 103 δισ. δολαρίων σε συμβολαιοποιημένα έσοδα της βρετανικής εταιρείας.
